PLAGULAE

PLAGULAE
PLAGULAE
in charta sunt, quae folia hodie vocamus, Gall. fueilles. Ita enim Plinius, l. 13. c. 12. ubi de chartae conficiendae ratione, (vide supra) Siccantur Sole plagulae et inter se iunguntur. Nempe primo papyrum, quod caepae instar tunicas habebat multas, dispescebatur in tenues philyras, iisacu a se invicem separatis, ita ut suô quaeque ordine detraherentur. Dein philurae acusic separatae ad modum cratis sternebantur super tabulam sive asserem ligneum, madentem turbidâ Nili aquâ: eâ aquâ contexebant et conglutinabant plagulas, quod Contexere biblos vocat Lucanus, l. 3. v. 222.
Nondum flumineas Memphis contexere biblos
Noverat. ——— ———
Plagularum namque una staminis, altera subteminis instar se habebat. Plagulae ita contextae impon ebantur praelo, ut humor exprimeretur; quô expressô Soli, ut magis siccarentur, expon ebantur. Siccatae digerebantur in scapum; qui summum erat philurarum 20. Voss. de Arte Gramm. l. 1. c. 37. Et hic erat legitimus plagularum numerus, quas Plinii aetate scapus, quem nos volumen, Galli manum papyri vocant, continebat. At inseriori aevô denas tantum in singulis scapis poni solitas invenimus: Hinc chartae decades, in Vita Silvestri apud Anastasium, pro chartae scapis, quod plures scilicet scapus tunc non haberet. In quolibet vero scapo, plagularum prima adnotatum praeferebat, quô Comite largitionum, sub quo erant Chartariae quô tempore et a quo praeparata fuisset illa charta: quemadmodum hodieque chartae linteariae nostrae solent aliquô charactere insigniri, ex quo sciri potest, qui eas con fecerit. sed hôc discrimine, quod, licet in scapum componantur plagulae, non prima tantum, ut olim, sed omnes characterem eundem ac notam in medio formatam exhibeant, quae vix apparet et quidem eiusdem cum charta coloris, sic facta est, ut nec scribenti officiat nec legentem impediat: cum contra apud Veteres scheda illa prima, quae protocollon habebat, scribendo prorsus esset inutilis, qua de re supra, ubi de Papyro. In genere autem Plagula quodvis linteum textile est, ex stamine et subtemine constans. Nonius plagulam lectuariam, sindonem interpretatur. Cuiusmodi plagularum textilium meminit Livius, l. 39. c. 6. Luxuriae, inquiens, peregrinae origo ab exercitu Asiatico invecta in urbem est, ii primum lectos aeratos, vestem stragulam pretiosam, plagulas et alia textilia, ———— Romam advexerunt. Ubi plagulae, auctore Turnebô, Adversar. l. 1. c. 25. vela sunt et textilia, quibus lecticae et lecti intendebantur, aut involvebantut, ut apud Tran quillum, in Tito, c. 10. Lectica dimotis plagulis. Budaeus vero in prior. Annotat. per plagulas et stragulam, tapetia seu aulaea intelligit. Vide Godelevium, ad Livium, d. l. Hinc ad Chartas vox translata; vide et Salmas. ad Vopisc. in Firmo, c. 3.

Hofmann J. Lexicon universale. 1698.

Игры ⚽ Поможем сделать НИР

Look at other dictionaries:

  • Plagŭlae — Plagŭlae, Schienen u. Compressen, s. b …   Pierer's Universal-Lexikon

  • PAPYRUS — a charta differt: materies namque fuit, ex qua charta, quod circa Alexandri M. aetatem primum repertum quibusdam, fieret. Necilli chartae datum nomen, nisi cum Epistolis salutatricibus inserviret. Est enim χάρτης Graecum a χαίρειν, gaudere,… …   Hofmann J. Lexicon universale

  • SCAPUS — ex Graeco σκῆπος, Dorice σκάπος, idem quod σκήπων et σκηπάνιον, proprie baculus est vel fustis et ramus, unde diminutiv. scapulus et scapellus, a quo verbum scapellare, de quo diximus. Per similitudinem inde notiones varias vox accepit. Nam et… …   Hofmann J. Lexicon universale

  • Sänfte — (Tragsessel), ein Behältniß meist von Holz, welches von zwei Menschen, auch wohl von zwei Tragthieren, meist Maulthieren, getragen wird u. dazu dient eine od. mehre Personen von einem Ort zum andern zu schaffen. Am frühesten kommen die S n im… …   Pierer's Universal-Lexikon

  • CAMELAUCIUM seu CAMELAUCUM — Macro est biretum Monachale Graecorum et Benedictinorum, cuius limbus binas appendices parabolicis figuris desinentes habet, quae faciei tempora contegunt; sed Benedictinorum sunt breviores. Suturae istiusmodi bireti in 4. partes aequales fiunt;… …   Hofmann J. Lexicon universale

  • CHARTA Vossio aliud — aliud papyrus vel biblus. Papyrus materia, ex qua charta fieret: cui nomen non datum, nisi cum Epistolis salutatricibus inservire coepit. Etenim Χάρτης Graecum a χαίρειν, i. e. gaudere, salvere, ut ad verbum notet salutator. Unde Epistolam sic… …   Hofmann J. Lexicon universale

  • GLUTINUM — in re chartaria magni usus. Et quidem ratio chartae ex papyro olim conficiendae haec erat: Papyrus solebat dispesci in tenues philuras, iis acu a se invicem separatis, va ut suo quaeque ordine detraherentur. Sic dein separatae, ad modum cratis… …   Hofmann J. Lexicon universale

  • LIBRI Chartacei — non minus ac chartae, in scapum convolvi atque complicari apud Vett. consuevêre: Unde et tomus et volumen, de Libro, h. e. de charta scripta, non minus dicebatur, quam de charta nondum scripta; sed scapus proprie magis de charta, tomus vero et… …   Hofmann J. Lexicon universale

  • SCHEDA — Isidoro est, quod adhuc emendatur, et nedum in libris redactum est. Nempe Schedae proprie dicebantur Romanis singulares plagulae ex scapo chartarum revulsae, quibus committebant, quidquid subitâ et tumulturariâ scriptione commentari essent, quod… …   Hofmann J. Lexicon universale

  • SPECULAR — a Speculo differt, illud enim Graece διόπτρα, per quod videtur; hoc issdem κάτοπτρον, quô videtur: illud διάφασιν, hoc ἔμφασιν facit. Et quidem Specularia dicebantur, quibus lumen in cenacula inferebatur, et Sol admittebatur in aedes, ut hodie… …   Hofmann J. Lexicon universale

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”